E’tibor qarating: ma’lumotlar e’lon qilingan paytda dolzarb bo‘lgan banklarning rasmiy veb-saytlaridagi ma’lumotlardan foydalanildi. Ipoteka shartlari ko‘plab omillarga bog‘liq. Aniq ma’lumotga ega bo‘lish uchun Spot to‘g‘ridan-to‘g‘ri bank bilan bog‘lanishni tavsiya qiladi.
O‘zbekiston banklarida ipotekaning ikki turi mavjud: davlat dasturi asosida beriladigan ipoteka va oddiy ipoteka. Shu bilan birga, qator banklar o‘z va hamkorlikdagi ipoteka dasturlarini ham taklif etmoqda.
Davlat dasturi bo‘yicha ipoteka faqat foydalanishga topshirilgan yangi qurilgan binolardagi kvartiralarga beriladi. Oddiy ipoteka esa birlamchi va ikkilamchi uy-joylarga ajratiladi.
Davlat dasturi bo‘yicha ipoteka maqbulroq, chunki yillik foiz stavkalari 17−20% oralig‘ida bo‘lib, Iqtisodiyot va moliya vazirligi mablag‘lari hisobidan moliyalashtiriladi. Biroq bunday kreditlarning miqdori cheklangan. Ikkinchi holatda esa kredit miqdori cheklanmagan, ammo foiz stavkasi ancha yuqori, chunki bunday kreditlar bankning o‘z mablag‘lari hisobidan moliyalashtiriladi.
Bunda ba’zan imtiyozli davr ham beriladi va u ikki oydan ikki yilgacha davom etishi mumkin. Bu vaqt mobaynida qarzdor kredit bo‘yicha faqat foizni to‘lab turishi va qarzning asosiy qismini to‘lamasligi mumkin.
18 yoshdan 60 yoshgacha bo‘lgan fuqarolar ipoteka krediti olish uchun ariza topshirishlari mumkin. Kam ta’minlanganlar uchun 30 mln so‘mgacha subsidiya ko‘zda tutilgan bo‘lib, u boshlang‘ich to‘lovni qoplash uchun ishlatilishi mumkin. Bunday subsidiyalar uchun arizalarni qabul qilish 16-martdan boshlangan.
Ipotekani rasmiylashtirish
Bank bo‘limiga birinchi marta borishdan avval kamida oxirgi 6 oydagi daromadlar to‘g‘risida ma’lumot tayyorlash kerak. U bank xodimi bilan maslahatlashish vaqtida kredit qanday shartlar asosida ajratilishini aniqlash imkonini beradi.
Agar kreditni uzishga mablag‘ yetmaydigan bo‘lsa, hamkor jalb etish mumkin. Ariza beruvchi boshqa kredit bo‘yicha qarzdor bo‘lmasligi kerak. Shuningdek, banklar tomonidan qarz yukining umumiy darajasi — daromadlar va joriy kredit majburiyatlarining nisbati ham hisobga olinadi.
Agar ipoteka shartlari qarz oluvchini qoniqtiradigan bo‘lsa, navbatdagi qadamga, ya’ni uy tanlash, uy quruvchi yoki mulk egasi bilan dastlabki shartnoma tuzish, mustaqil baholash o‘tkazish va boshqa hujjatlar to‘plashga o‘tish mumkin.
Kerakli hujjatlar:
- ariza;
- pasport yoki ID karta (arizachi va uning hamkoriniki);
- daromad to‘g‘risidagi ma’lumot (arizachi va uning hamkoriniki);
- uy-joy oldi-sotdi to‘g‘risidagi dastlabki shartnoma;
- kadastr hujjatlari.
Kredit uchun kerakli hujjatlar ro‘yxati bankning ichki siyosatiga ko‘ra o‘zgarishi mumkin.
Bank hujjatarni ko‘rib chiqib, arizani ma’qullagandan so‘ng qarzdor va bank o‘rtasida shartnoma tuziladi. Bu hujjat asosida uy xaridor nomiga rasman rasmiylashtiriladi, sug‘urta qilinadi va bankka garov rasmiylashtiriladi. Shundan keyingina quruvchi (yoki sotuvchining bank kartasiga) hisobiga pul o‘tkaziladi.
Davlat dasturi bo‘yicha ipoteka
Davlat dasturi bo‘yicha eng yuqori foiz stavkalari Asakabank, Turonbank, Trastbank va Biznesni rivojlantirish banki’da taklif etiladi — yillik 18%. Biroq o‘zini o‘zi band qilganlar va rasmiy daromadga ega bo‘lmagan mijozlar uchun shartlar farqlanishi mumkin: foiz stavkasi va boshlang‘ich to‘lov miqdori yuqoriroq bo‘ladi. Aniq shartlar bank tomonidan har bir mijoz uchun alohida belgilanadi.
Davlat dasturi bo‘yicha ipotekada maksimal summa Toshkentdagi uylarga 480 mln so‘m berilib, Qoraqalpog‘iston Respublikasi va boshqa viloyatdagilarga esa 380 mln so‘mni tashkil qiladi.
Agar kredit summasi yetarli bo‘lmasa, ba’zi banklar o‘z mablag‘lari hisobidan qo‘shimcha kreditlashni taklif qiladilar.
| Bank | Foiz stavkasi |
| Agrobank | 17% |
| Asia Alliance Bank | 17% |
| Aloqabank | 17% |
| Asakabank | 18% |
| Biznesni rivojlantirish banki | 17,5%-18% |
| Ipotekabank | 17,50% |
| Mikrokreditbank | 17% |
| Xalq banki | 17−18% |
| O‘zmilliybank | 16,5*-17% |
| Orient Finans bank | 17% |
| O‘zsanoatqurilishbank | 17% |
| Hamkorbank | 17−17,5% |
| Ipak Yuli Bank | 16,5−17,5% |
| Trastbank | 17−18% |
| Turonbank | 18% |
Pasaytirilgan stavkalar bilan ipoteka
2025-yil mart oyida prezident Ipotekani qayta moliyalashtirish kompaniyasi mablag‘lari hisobidan hamkor tijorat banklari tomonidan ajratiladigan ipoteka kreditlari to‘g‘risidagi farmonni imzolagan edi. Ushbu dastur faqat birlamchi bozordan uy-joy sotib olish uchun mavjud.
Kreditlash muddati 20 yil, lekin Aloqabank’da bu dastur bo‘yicha 10 yil muddatga kredit beradi. Uy-joy sotib olish uchun ajratilаdigan eng yuqori summa Toshkent shahrida 800 mln so‘mni, Qoraqalpog‘iston va boshqa hududlarda esa 500 mln so‘mgacha yetadi.
Ipotekabank, Hamkorbank, Turonbank va Infinbank’da uy-joy sotib olishda boshlang‘ich to‘lov 26%ni, jadvalda keltirilgan boshqa banklarda esa 25%ni tashkil etadi.
Eng yuqori foiz stavkasi Aloqabank’da 28%ni tashkil etsa, eng past stavka Asakabank’da 17,5%dir.
| Bank | Foiz stavkasi |
| Hamkorbank | 20% |
| InfinBank | 23,99% |
| Orient Finans Bank | 19% |
| Agrobank | 19,99% |
| Asakabank | 17,5−18% |
| Ipotekabank | 19,5% |
| Xalq banki | 25% |
| Turonbank | 20% |
| Aloqabank | 28% |
| Trastbank | 19,5−20% |
| O‘zsanoatqurilishbank | 19% |
Oddiy ipoteka
Oddiy ipoteka kreditlari 24 ta bank tomonidan beriladi. Foiz stavkalari yillik 23% dan 32% gacha, qaytarish muddatlari esa 5 yildan 20 yilgacha.
Bir qator banklar, jumladan Agrobank, Asia Alliance Bank, Aloqabank, Poytaxt bank va Xalq banki 3 oydan 18 oygacha bo‘lgan imtiyozli davrni taklif qilmoqda.
Openbank oddiy ipotekani emas, balki uy-joy sotib olish uchun bo‘lib to‘lash imkoniyatini taklif etadi. Ushbu modelda mijoz ikkilamchi bozordan uy-joyni tanlaydi, shundan so‘ng bank sho‘ba korxonasi orqali uni sotuvchidan sotib oladi va bo‘lib-bo‘lib to‘lash shartnomasi asosida xaridorga rasmiylashtiradi. Shunday qilib, mulk huquqi darhol o‘tadi, to‘lov esa bosqichma-bosqich — oddiy ipoteka kreditisiz amalga oshiriladi.
Bunday muddatli to‘lov 2 yildan 10 yilgacha bo‘lgan muddatga beriladi. Miqdorni oshirish uchun besh nafargacha qo‘shimcha qarz oluvchini jalb qilish mumkin. Rasmiylashtirish bankning mobil ilovasi va ERI orqali onlayn tarzda amalga oshiriladi.
| Bank | Foiz stavkasi | Boshlang‘ich to‘lov | Muddati | Bozor |
| Agrobank | 23,99%* | 40% | 15 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 24,99% | 25% | |||
| Asia Alliance Bank | 26% | 26% | 15 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 30%* | ||||
| Asakabank | 27% | 25% | 10 yil | ikkilamchi |
| Aloqabank | 24% | 20% | 20 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| Biznesni rivojlantirish banki | 24,5−26% | 20% | 20 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| Orient Finans Bank | 23,99% | 35% | 20 yil | birlamchi |
| 24,99% | 25% | |||
| Davrbank | 25,99% | 20% | 10 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 28,99% | 10−30% | |||
| Garant bank | 26% | 45% | 10 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 27% | 35% | |||
| 28% | 25% | |||
| 30%* | 50% | |||
| Hamkorbank | 27% | 26% | 10 yilgacha | birlamchi/ikkilamchi |
| 28%* | 40% | |||
| 29%* | 30% | |||
| InfinBank | 27,99% | 26% | 10 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 28,99% | 15 yil | |||
| Ipotekabank | 22,5−23% | 20% | 20 yilgacha | birlamchi/ikkilamchi |
| 22,5−23%* | 30%-50% | |||
| 26,99%* | ||||
| Ipak Yuli Bank | 23% | 50% | 7 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 23,9% | 25% | |||
| 24,9% | 10 yil | |||
| Poytaxtbank | 28% | 25% | 5 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 30% | 7 yil | |||
| 32% | 10 yil | |||
| Saderatbank | 28% | 30% | 7 yilgacha | birlamchi/ikkilamchi |
| Tenge Bank | 23,90% | 50% | 15 yilgacha | birlamchi |
| 24,90% | 25% | |||
| Xalq Banki | 24% | 25% | 15 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 40%* | ||||
| Ziraat Bank Uzbekistan | 23,5% | 25% | 5 лет | birlamchi/ikkilamchi |
| 24% | 26% | 7 лет | ||
| 25% | 28% | 10 лет | ||
| O‘zmilliybank | 24% | 40% | 20 yil | birlamchi |
| 25% | 30% | |||
| 26% | 25% | |||
| O‘zsanoatqurilishbank | 23,5% | 20% | 15 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 21% | 20% | 20 yil | birlamchi | |
| 30% | ikkilamchi | |||
| Kapitalbank | 26% | 20−25% | 10 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 24% | 25% dan ortiq | |||
| 25%* | 30% | |||
| Mikrokreditbank | 24−26% | 25% | 20 yilgacha | ikkilamchi |
| Trastbank | 25% | 20% | 10 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| 26%* | 25% | |||
| Turonbank | 26% | 20−30% | 10 yil | birlamchi/ikkilamchi |
| Universal bank | 26% | 25% | 10 yil | ikkilamchi |
* — o‘zini o‘zi band qilgan shaxslar uchun stavka.