AQSH Davlat departamenti mamlakatda yashash davrida davlat ijtimoiy yordamini olish ehtimoli yuqori deb baholangan 75 ta davlat fuqarolari uchun immigratsion vizalar ko‘rib chiqilishi to‘xtatiladi.
Davlat kotibi Marko Rubio boshchiligidagi Davlat departamenti konsullik xodimlariga ushbu davlatlar fuqarolaridan immigratsion vizalar bo‘yicha arizalarni qabul qilishni to‘xtatish bo‘yicha ko‘rsatma berganini bildirdi.
Bu qaror noyabr oyida qabul qilingan, kelgusida “davlat zimmasiga yuk” bo‘lishi mumkin bo‘lgan muhojirlarga nisbatan talablarni kuchaytirgan umumiy farmon doirasida qabul qilingan.
Mazkur qadam Tramp ma’muriyati tomonidan ilgari qariyb 40 ta davlatga nisbatan joriy etilgan immigratsiya va sayohat cheklovlarining davomi bo‘lib, prezident Donald Trampning chet elliklar uchun AQSHga kirish talablarini qat’iylashtirish siyosatining bir qismi hisoblanadi.
“Tramp ma’muriyati Amerika immigratsiya tizimidan Amerika xalqining boyligidan foydalanish maqsadida suiiste’mol qilinishiga barham bermoqda”, — deyiladi Davlat departamenti bayonotida.
“Davlat ijtimoiy nafaqalarini olishi mumkin bo‘lgan chet el fuqarolarining kirib kelishini oldini olish uchun immigratsion vizalar bo‘yicha tartib-taomillar qayta ko‘rib chiqilguncha ushbu 75 davlatdan immigratsion viza berish vaqtincha to‘xtatiladi”.
Ushbu to‘xtatib turish 21-yanvardan kuchga kiradi va muvaqqat — ya’ni noimmigratsion vizalar (sayyohlik yoki xizmat safari vizalari) uchun murojaat qiluvchilarga tatbiq etilmaydi.
Tanaffus ta’sir qiladigan davlatlar ro‘yxati:
Afg‘oniston
Ozarbayjon
Albaniya
Jazoir
Antigua va Barbuda
Armaniston
Bagama orollari
Bangladesh
Barbados
Belarus
Beliz
Bosniya
Braziliya
Butan
Gaiti
Gambiya
Gana
Gvatemala
Gvineya
Grenada
Gruziya
Dominika
Misr
Iordaniya
Iroq
Eron
Yaman
Kabo-Verde
Qozog‘iston
Kambodja
Kamerun
Kolumbiya
Kongo
Kosovo
Kot-d'Ivuar
Kuba
Quvayt
Qirg‘iziston
Laos
Livan
Liberiya
Liviya
Makedoniya
Marokash
Moldova
Mo‘g‘uliston
Myanma
Nepal
Nigeriya
Nikaragua
Pokiston
Kongo Respublikasi
Rossiya
Ruanda
Sent-Kits va Nevis
Sent-Lyusiya
Sent-Vinsent va Grenadinlar
Senegal
Syerra-Leone
Suriya
Somali
Sudan
Tailand
Tanzaniya
Togo
Tunis
Uganda
Urugvay
O‘zbekiston
Fiji
Chernogoriya
Eritreya
Efiopiya
Janubiy Sudan
Yaman
Noimmigratsion vizalar vizaga murojaat qiluvchilarning mutlaq ko‘pchiligini tashkil etadi. AQSH 2026-yilgi futbol bo‘yicha Jahon chempionati va 2028-yilgi Olimpiya o‘yinlariga mezbonlik (yoki hammualliflik) qilishi sababli, yaqin yillarda bunday vizalarga talab keskin oshishi kutilmoqda.
AQSHning barcha elchixona va konsulliklariga yuborilgan alohida xabarnomada noimmigratsion viza uchun murojaat qiluvchilar AQSHda davlat ijtimoiy xizmatlaridan foydalanish ehtimoli bo‘yicha sinchiklab tekshirilishi lozimligi aytilgan.
Associated Press qo‘lga kiritgan ushbu hujjatda dushanba kuni yuborilgani qayd etilib, unda Tramp ma’muriyati AQSH bo‘ylab aniqlangan keng ko‘lamli ijtimoiy yordam firibgarliklariga qarshi keskin choralar ko‘rayotgani ta’kidlangan.
Hujjatda konsullik xodimlaridan AQSHga kelmoqchi bo‘lgan chet elliklar viza berilishidan oldin davlat ijtimoiy xizmatlariga tayanmasligiga ishonch hosil qilish talab etiladi.
Unda bir necha bor ta’kidlanishicha, davlat ijtimoiy yordamiga murojaat qilmasligini isbotlash mas’uliyati ariza beruvchining o‘ziga yuklanadi. Agar konsullik xodimi bunday ehtimoldan shubhalansa, arizachidan moliyaviy ahvolini tasdiqlovchi maxsus shaklni to‘ldirish talab qilinadi.
Donald Tramp ma’muriyati allaqachon o‘nlab davlatlar, jumladan Afrika, Osiyo va Lotin Amerikasidagi ko‘plab mamlakatlar fuqarolari uchun immigratsion va noimmigratsion vizalar berishni keskin cheklagan.
Chorshanba kungi qaror noyabr oyidagi ko‘rsatmalarga asoslangan bo‘lib, unda elchixona va konsullik xodimlariga viza arizachilarini har tomonlama tekshirib, ularning AQSHga kirgandan so‘ng davlat yordami va nafaqalarga muhtoj bo‘lmasligini isbotlash talabi qo‘yilgan.
Federal qonunchilik avvaldan doimiy yashash yoki qonuniy maqom olishni istaganlardan “davlat zimmasiga yuk” bo‘lmasligini isbotlashni talab qilgan. Biroq Tramp birinchi prezidentlik davridayoq bunday baholashda hisobga olinadigan ijtimoiy dasturlar doirasini kengaytirgan, yangi ko‘rsatmalar esa bu talablarni yanada kuchaytiradi.
AQSHga immigratsiya qilmoqchi bo‘lgan shaxslar allaqachon AQSH elchixonasi tomonidan tasdiqlangan shifokor ko‘rigidan o‘tadi. Ular sil kasalligi kabi yuqumli xastaliklar bo‘yicha tekshiriladi, giyohvandlik yoki alkogolga qaramlik, ruhiy salomatlik muammolari yoki zo‘ravonlik tarixi bor-yo‘qligi aniqlanadi. Shuningdek, qator emlashlar majburiy hisoblanadi.
Yangi ko‘rsatma bu talablarni kengaytirib, konsullik xodimlariga viza so‘rayotgan shaxslarning yoshi, sog‘ligi, oilaviy ahvoli, moliyaviy holati, ta’limi, malakasi hamda avval davlat ijtimoiy yordamini olgan-olmaganini (davlatidan qat’i nazar) baholashni buyuradi. Shuningdek, arizachining ingliz tilini bilish darajasi ham suhbatni ingliz tilida o‘tkazish orqali baholanishi mumkin.
Mutaxassislar bu chora-tadbirlar allaqachon qat’iylashgan immigratsiya qoidalari sharoitida AQSHga kirish imkoniyatini yanada cheklashi mumkinligini ta’kidlamoqda.
Avvalroq AQSH 38 mamlakat fuqarolariga viza berish uchun garov joriy qilgandi.
Ular orasida Turkmaniston va Tojikiston ham bor bo‘lib, garov miqdori $5−15 mingni tashkil etadi. Ariza beruvchi viza muddati tugashidan oldin AQSHni tark etsa, pul qaytariladi.
Shuningdek, AQSH Davlat departamenti 2025-yilda 100 mingta vizani bekor qilgani haqida xabar berilgandi.
Ko‘rsatkich 2024-yilda Jo Bayden prezidentlik qilgan ma’muriyat davrida bekor qilingan vizalar sonidan ikki barobar ko‘pdir.
