UZ RU

«Bir biznes tarixi»

Bonito Kids qanday qilib pavilyondan yirik ishlab chiqaruvchiga aylandi va Wildberries`ga chiqdi?

Kompaniyaning tijorat direktori Ismoil Ibragimov bolalar kiyimlarini ishlab chiqarish bo‘yicha oilaviy biznes qanday boshlanganini va brend onlayn platformaga chiqqanidan keyin nimalar o‘zgarganini aytib berdi.

Bolalar kiyimlari marketpleyslarda eng yuqori raqobatli toifalardan biridir. Wildberries’da bitta qidiruv natijasida o‘nlab O‘zbekiston, Turkiya, Xitoy va Rossiya ishlab chiqaruvchilari paydo bo‘ladi va ota-onalar ularni brendning nufuzi bo‘yicha emas, balki narxi, surati, o‘lchamlar jadvali va sharhlari bo‘yicha taqqoslaydi. O‘nlab yillar davomida ulgurji hamkorlar bilan ishlagan ishlab chiqaruvchi uchun bu boshqa model: bu yerda har bir yulduz, kartochka va qaytarish uchun u bevosita o‘zi javob beradi.

Bonito Kids — O‘zbekistondagi bolalar trikotaj mahsulotlarining yirik ishlab chiqaruvchisi. Bugungi kunda Bonito Group’ning Toshkent va Toshkent viloyatidagi uchta fabrikasi, Moskva vakolatxonasi bilan birga 1500 ga yaqin xodimi va Dias Kids’dan tortib Yevropa bozori uchun Mod Kids’gacha bir nechta subbrendi mavjud.

Biznes qanday boshlanganini va o‘z ishlab chiqarishingiz qachon paydo bo‘lganini aytib bering?

Biznes tarixi 2005-yilda boshlangan. O‘shanda ota-onam Moskvadagi sobiq Cherkizov bozorida bolalar kiyimlarini sota boshlagan edilar. Ularni Turkiya va boshqa mamlakatlardan buyurtma qilib, keyin ulgurji sotishgan. Shunday qilib, biz talabni o‘rganib chiqdik va o‘zimiz tikish vaqti kelganini angladik.

2011-yilda biz O‘zbekistonda o‘z ishlab chiqarishimizni ochishga qaror qildik. Birinchi fabrika Kelesdagi sex negizida ochildi, u yerda ko‘p yillar davomida junni qayta ishlash korxonasi ishlagan.

Biz 20 nafar tikuvchi shtatidan boshladik va dastlabki partiyalardan birida qiziq voqea yuz berdi: biz ayiqcha printli koftalar tikdik, ayiqchalarning ko‘zlarini esa chizishni unutdik. Kompaniyada ularni haligacha “ko‘r ayiqchalar” deb atashadi. Partiya tezda tuzatildi, ammo o‘sha ayiqcha tasvirlangan BK006 artikuli hali ham sotilmoqda. Bu biz uchun hamma narsa nimadan boshlanganining o‘ziga xos ramzidir.

Hozir nechta fabrikangiz bor va ular nimasi bilan farq qiladi?

Hozirda bizda uchta fabrika faoliyat yuritmoqda:

  • Kelesdagi Bonito Group, 2011-yilda ochilgan birinchi fabrika;
  • Sergelidagi Original Tex, 2015-yilda ochilgan;
  • Mirzo Ulug‘bek tumanidagi Altus Amega 2020-yilga yaqin ishga tushirilgan.

Har bir fabrikaning o‘z ixtisosligi bor, quvvati esa modelga bog‘liq: yengil assortimentda kuniga 15 mingtagacha futbolka ishlab chiqarish mumkin. Ammo biz uchun yuklamani to‘g‘ri taqsimlash va katta partiyalarda sifatni barqaror saqlash muhimroqdir.

Bolalar kiyimi iloji boricha qulay bo‘lishi kerak. Bu kiyim konstruksiyasini qanday o‘zgartiradi?

Kichkintoylar uchun biz kattalar kiyimida yoqa orqasida bo‘ladigan va terini tirnaydigan tikma yorliqlardan foydalanmaslikka harakat qilamiz. Yumshoq silikon yorliqlar yasaymiz yoki tamponli bosmaga o‘tamiz: bunda ma’lumotlar bevosita mahsulotda, printning bir qismi sifatida chop etiladi.

Yangi model tirajga chiqishidan oldin mato partiyasidan 10 ga yaqin namuna tikiladi va ular manekenlarda emas, balki haqiqiy bolalarda kiyib ko‘riladi. Bichim, uzunlik va harakatlanish erkinligini, kiyim ikki yoshli bolada va o‘smirda qanday o‘tirishini ko‘ramiz. Matoni o‘zimizning mini-laboratoriyamizda tekshiramiz: yuvishdan keyingi kirishishini, bo‘yoqning chidamliligini va matoning elastikligini ko‘ramiz.

Sizda bir vaqtning o‘zida bir nechta brend mavjud. Nima uchun kompaniyaga birdaniga bir nechta kerak?

Asosiy brenddan tashqari Dias Kids, Bonito Jeans, Bonito Team va Mod Kids mavjud. Mod Kids’ni biz Yevropa uchun maxsus ishlab chiqdik: u yerda o‘z talablari va o‘z xaridorlari bor. Rossiya uchun asosiy brend — Bonito Kids bo‘lib, u eng taniqlisi hisoblanadi. Shunday qilib, brendlar aralashmaydi, har biri o‘z auditoriyasi uchun ishlaydi va asosiy brendning o‘ziga xosligini xiralashtirmaydi.

Aynan qaysi paytda Wildberries’ga kirishga qaror qildingiz?

2016-yilda Wildberries’da poyabzal sotadigan tanishim bizga platforma haqida gapirib berdi, lekin o‘shanda shartlar bizga unchalik jozibali tuyulmadi va biz rad etdik. Hozir buni boy berilgan imkoniyat deb hisoblayman. Keyinchalik biz bu g‘oyaga qaytdik, lekin brendimizga eksklyuziv huquqqa ega ulgurji hamkor orqali kirdik. Vaqt o‘tishi bilan ishlab chiqaruvchining o‘zi assortiment, narxlar, kartochkalar va qoldiqlarni boshqarishi muhimligi ayon bo‘ldi. Bir necha yildan so‘ng biz o‘zimiz kirishga qaror qildik va sotuvlar ancha tez o‘sa boshladi.

Donalab sotishni boshlash uchun kompaniyaning o‘zida nimalarni o‘zgartirishga to‘g‘ri keldi?

Ulgurji savdoda hamma narsani qutilar va partiyalar bilan hisoblaysiz, marketpleysda esa har bir mahsulotning o‘z qadog‘i, shtrix-kodi, markirovkasi va logistikasi mavjud. Shuning uchun Wildberries uchun mahsulot endi to‘g‘ridan-to‘g‘ri fabrikalarda tayyorlanadi: zip-paketlarga qadoqlanadi, qutilar esa marketpleys omboriga qayta qadoqlashsiz jo‘natiladigan qilib yig‘iladi. 2025-yilda biz O‘zbekiston Savdo-sanoat palatasi ishtirokida Wildberries kompaniyasining “Платформа роста” dasturiga qo‘shildik. Dastur marketpleysni yaxshiroq tushunishga yordam berdi.

Marketpleysda kartochka aslida mahsulotning qadog‘iga aylanadi, shuning uchun biz Moskvada alohida yo‘nalish sifatida suratga olishni yo‘lga qo‘ydik, studiya ochdik. Keyinroq uni yopdik: 2026-yilda neyron tarmoqlar shunchalik rivojlandiki, ba’zan o‘zim ham haqiqiy tasvirni sun’iy intellekt yaratgan tasvirdan ajrata olmay qolaman. Asosiysi, tasvir mahsulotni aniq aks ettirishi kerak.

Bolalar kiyimlari juda mavsumiy mahsulot bo‘lib, Wildberries’ga buyurtmalar turli iqlim mintaqalaridan keladi. Buning uchun ishlab chiqarish va ombor qoldiqlarini qanday rejalashtirasiz?

Ancha oldindan rejalashtiramiz. Masalan, oktyabr oyiga kelib, yangi yil kolleksiyasi omborlarda bo‘lishi kerak. Birinchi navbatda, biz Wildberries’ning Vladivostok, Samara va Ural ortidagi uzoq omborlariga mahsulot jo‘natamiz: ulargacha bo‘lgan yo‘l 10 kun davom etishi mumkin. Shimoliy hududlarga ichi tukli, issiq kiyimlarni yuboramiz. Janubga, Krasnodar va Sochiga yozgi assortiment ertaroq ketadi.

Xavf shundaki, kolleksiya omborlarga yetib borguncha bir necha oy ichida moda o‘zgarishi mumkin. Besh yil oldin yangi yil pijamalari va ko‘ylaklarida mayda katak urf bo‘lgan edi, hozir esa yirik katak urfda va print bilan xato qilish sotuvlarni yo‘qotishga olib keladi. Qoldiqlar muqarrar bo‘lib, bunday mahsulotlarga aksiyalar va chegirmalar e’lon qilamiz.

Rossiyada Wildberries’da sotish uchun har bir mahsulot “Честный знак” tizimida markirovka qilinishi kerak, shunda xaridor uning haqiqiyligini tekshirishi mumkin. Bu ishlab chiqaruvchi uchun qanchalik qiyin?

Bu ancha murakkab va ko‘p mehnat talab qiladi, ayniqsa boshida, ammo vaqt o‘tishi bilan markirovkalash ishlab chiqarishning bir qismiga aylandi. Hozir bizda O‘zbekistonda uch-to‘rtta xodim faqat shu ish bilan shug‘ullanadi. Har bir buyum noyob kod oladi: uni sotib olish, buyumga tushirish, muomalaga kiritish, sotuvlar va qaytarishlarni hisobga olish kerak.

Buning o‘z xarajati bor: har bir buyumga 5 rubldan 10 rublgacha sarflanadi va bu xarajatlar narxda hisobga olinadi. Biroq, markirovka bozorni yanada shaffof qiladi va rasmiy ishlab chiqaruvchi uchun qalbaki mahsulotlarni sotuvchilar bilan raqobatlashish osonlashadi.

Bolalar kiyimida ota-ona sifat tufayli emas, balki o‘lchamda adashgani yoki ekranda rangi boshqacha ko‘ringani uchun bir yulduzli baho qo‘yishi mumkin. Bunday salbiy sharhlar bilan qanday ishlaysiz?

Xariddan so‘ng har bir vaziyatni tushunishga harakat qilamiz. Ammo eng muhimi — oldindan to‘g‘ri kutilmalarni shakllantirish va kartochkada barcha ma’lumotlarni: o‘lchovlar, fotosuratlar, videoyozuvlarni imkon qadar batafsil tasvirlashdir. Har bir modelga taxminan 10 ta fotosurat joylashtiramiz: choklar, aksessuarlar, rezinkalar va zamoklarni, issiq kiyimlarda esa ichki tukni alohida ko‘rsatamiz.

Agar batafsil kartochka tayyorlanmasa, tovar shunchaki omborlar va xaridorlar o‘rtasida shaharlarda aylanib yuradi, biznes esa logistika uchun pul to‘laydi. Yaxshi va batafsil kartochka qaytarishlar sonini kamaytiradi.

Bolalar toifasida Wildberries’da yuzlab ishlab chiqaruvchilar raqobatlashadi. Sizning ulardan afzalligingiz nimada?

Birinchidan, narx va tezlik. Biz mahalliy paxtadan foydalanamiz, shuning uchun asosiy mahsulotlarni Turkiya yoki Xitoy ishlab chiqaruvchilariga qaraganda arzonroq qilamiz. Rossiya omborlarigacha bo‘lgan logistika 5–10 kun, Xitoy va Turkiya ishlab chiqaruvchilarida esa bir oygacha davom etadi.

Ikkinchidan, tajriba va taniqlilik. Biz 20 yildan ortiq vaqt davomida bolalar kiyimlari bilan shug‘ullanib kelmoqdamiz va bu mahsulot haqida faqat hisobotlardan olib bo‘lmaydigan tushuncha beradi. Xaridorlar bizni uzoq vaqtdan beri bilishadi, o‘zbek paxtasi esa, ayniqsa, chaqaloqlar uchun 100% paxta izlayotgan ota-onalar tomonidan qadrlanadi.

Uchinchidan, analitika bilan ishlash. Biz o‘z kartochkalarimizni har kuni Wildberries ichki analitikasi va pullik analitik servislar orqali kuzatib boramiz. Agar mahsulot aylanuvchanligi bo‘yicha A-sinfga kirsa, uni ko‘proq o‘lchamlarda tikamiz va ishlab chiqarishda birinchi o‘ringa qo‘yamiz. Ilgari fabrika kolleksiyani tikar, savdo bo‘limi esa uni sotar edi. Endi marketpleys ma’lumotlari to‘g‘ridan-to‘g‘ri fabrikalar rejasiga ta’sir qiladi. Wildberries biz uchun xaridor haqidagi bilim manbai ham bo‘ldi.

Wildberries kompaniyaga nima berdi va besh yildan so‘ng Bonito Kids qanday bo‘lishini tasavvur qilasiz?

Avvalo, yakuniy xaridor bilan to‘g‘ridan-to‘g‘ri aloqa paydo bo‘ldi. Ilgari bizni vositachilar ajratib turardi, endi esa sotuvlar, sharhlar va qaytarishlarni o‘zimiz ko‘rib turibmiz, shuning uchun qarorlarni tezroq qabul qilamiz. Shuningdek, marketpleys tez yetkazib berish va kiyim uchun eng muhimi — kiyib ko‘rish imkoniyatini taqdim etdi: mijoz mahsulotni ikki-uch kun ichida topshirish punktidan oladi, agar mos kelmasa, to‘lovsiz qaytarib beradi.

Bundan tashqari, Wildberries geografiyani kengaytirdi. Bizda asosiy talab Markaziy federal okrugda, janub esa kashfiyot bo‘ldi: u yerda yozgi assortiment yaxshi sotildi. Buyurtmalar Qozog‘istondan ham, Armanistondan ham keladi, garchi u yerlarga alohida yetkazib bermasak ham. Hatto shunday bo‘ladiki, Rossiyaga yetib borgan tovar Wildberries orqali yana O‘zbekistonga qaytib, shu yerda sotib olinadi.

Besh yildan so‘ng Bonito Kids faqat bolalar brendi bo‘lib qolmaydi. Biz erkaklar futbolkalarini sotamiz va kattalar kiyimlari kolleksiyasini tayyorlaymiz. Ehtimol, bu Bonito Man va Bonito Woman liniyalari bo‘ladi, kelajakda esa Bonito Home liniyasi bilan uy tekstili segmentiga kirishni rejalashtirmoqdamiz.

Ammo shunchaki toifalar sonini ko‘paytirish uchun kengayishni xohlamaymiz: o‘z ishlab chiqarishimiz, sifat nazorati, tabiiy materiallar va hamyonbop narxni saqlab qolish muhim. Biz Bonito brendida butun oilani kiyintirish imkoniyatini yaratishni istaymiz.

Bonito Kids mahsulotlarini Wildberries’dagi brend do‘konidan topish mumkin.

Reklama huquqlari asosida.